مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی

مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی

مقایسه تطبیقی وظایف اقتصادی دولت در قانون اساسی ایران و پاکستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری حقوق عمومی، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران (نویسنده مسئول)
2 استادیار گروه حقوق اقتصادی و مالیه عمومی، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی.
چکیده
در قوانین اساسی کشورهای مختلف، اهداف و وظایفی برای آن دولت شمرده شده که بخشی از آن، مربوط به وظایف اقتصادی دولت است و نیز مصادیق کلی و نحوۀ اعمال آن وظایف مورد توجه واقع می­شود؛ چراکه دستیابی به یک اقتصاد پیش‌رو و سالم با مشارکت و همکاری دولت یکی از مهم­ترین اولویت­های یک میثاق سیاسی اجتماعی ملی محسوب می­شود. در این میان، بررسی وظایف اقتصادی دو دولت از منظر دو قانون اساسی، موجب فهم بهتر وظایف اقتصادی آن­ها، شناخت خلأها و ظرفیت­های احتمالی دو قانون در زمینۀ وظایف اقتصادی دولت و ایجاد تفاهم و همکاری دو کشور جهت نیل به وظایف اقتصادی خود می­شود. به این منظور، در مقالۀ پیشِ رو، سعی می­شود تا به این سؤال پرداخته ­شود که در دو قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان از حیث وظایف اقتصادی دولت، چه الگوهای مشترک و یا متمایز و خاصی وجود دارد؟. برای پاسخ به این پرسش با استفاده از روش توصیفی ـ تحلیلی و با مراجعه به گزاره­های قانون اساسی دو کشور ایران و پاکستان، سعی می­شود، به صورت مقایسه­ای و تطبیقی، الگوهای مشترک و متمایز وظایف اقتصادی دولت، در چهار حوزه شاملِ «عدالت و رفاه اقتصادی»، «آزادی اقتصادی»، «استقلال اقتصادی» و «رشد و توسعه اقتصادی» مطرح گردد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

A comparative comparison of the Economic duties of the Government in the Constitution of Iran and Pakistan

نویسندگان English

Mahdi Bahrami Hasan Abadi 1
Mohammad Barzegar Khosravi 2
1 PhD Student in Public Law, Faculty of Law, Qom University, Qom, Iran. (Corresponding Author)
2 Assistant Prof. of Economic Law and Public Finance Department of Majlis Research Center
چکیده English

In the constitutions of various countries, the goals and duties of the government are listed. Some of which are related to the economic duties of the government, and the general examples and the way of applying those duties are noted; Because achieving a progressive and healthy economy with the participation and cooperation of the government is one of the most important priorities of a national social political pact. In the meantime, examining the economic duties of the Iranian and Pakistan governments from the perspective of the two constitutions, leads to a better understanding of their economic duties. This also recognizes the gaps and potential capacities of the two laws in the field of the economic duties of the government, and creats understanding and cooperation between two countries in order to achieve the economic duties. For this purpose, in the present paper, we try to answer the question, what are the points of commonality and aspects of similarity and points of difference and aspects of difference between the two constitutions of the Islamic Republic of Iran and Pakistan in terms of the economic duties of the government? To answer this question the author (s) by using the analytical descriptive method and by referring to the constitutional provisions of the two countries of Iran and Pakistan, has tried to declare the points of commonality and aspects of similarity and the points of difference and aspects of difference in four areas of the government's duties include " Economic justice and prosperity", "Economic freedom", "Economic independence" and "Economic growth and development" .

کلیدواژه‌ها English

Fundamental rights
economic duties of the government
Islamic Republic of Iran
Islamic Republic of Pakistan
comparative law
  1. احمدی، میثم؛ مختاری افراکته، نادر؛ مرزیه، زهرا (1400). «نگاهی مقایسه­ای به آزادی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان»، دوفصلنامۀ مطالعات شبه‌قاره، دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال 13، شمارۀ 40، بهار و تابستان 1400: 42 ـ 92.
  2. ادبی فیروزجائی، علی؛ آقاعباسی، رضا؛ خالوئی تفتی، سید رضا (1401). «جایگاه هزینۀ دادرسی از منظر فقه امامیه، حقوق ایران و فرانسه»، نشریه تمدن حقوقی، دورۀ 5، شمارۀ 11، تابستان 1401: 483 ـ 502.
  3. بانک جهانی، نقش دولت در جهان در حال تحول، گروه مترجمان، تهران: موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی، 1378، صص 8-15.
  4. بدیعی ازنداهی، مرجان؛ میراحمدی، فاطمه سادات (1393). «مطالعۀ تطبیقی قانون اساسی ایران و پاکستان از نظر مبانی حقوق شهروندی و تأثیر آن بر حفظ وحدت ملی»، پژوهش­های جغرافیای انسانی»، شمارۀ 1، بهار 1393: 151 ـ 176.
  5. براتی، جعفر (1399). «آسیب­شناسی نطام حمایت اجتماعی در برابر بیکاری در نظام حقوقی ایران»، فصلنامۀ تأمین اجتماعی، سال پانزدهم، شمارۀ 4: 47 ـ 67.
  6. حسینی، محمدجواد؛ خسروی، حسن (1402). «بررسی تطبیقی نگرش قوانین اساسی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان به حقوق کودک»، فصلنامۀ علمی مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی، دورۀ 1، شمارۀ 2: 79 ـ 102.  
  7. دفتر مطالعات برنامه و بودجه (1381). بودجه‌ریزی در ایران: مسائل و چالش­ها، تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی: 69.
  8. رحمت‌اللهی، حسین (1388). تحول قدرت، دولت و حاکمیت از سپیده‌دمان تاریخ تا عصر جهانی شدن، تهران: میزان.
  9. سالارزایی، امیرحمزه (1390). «مطالعۀ تطبیقی حقوق غیرمسلمانان اهل ذمه در قانون اساسی ایران و پاکستان»، فصلنامۀ مطالعات شبه‌قاره دانشگاه سیستان و بلوچستان، شمارۀ 8، پاییز 1390: 7 ـ 34.
  10. شایان‌فر، جواد (1393). «مطالعۀ تطبیقی حقوق ملت در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان»، فصلنامۀ مطالعات شبه‌قاره دانشگاه سیستان و بلوچستان، شمارۀ 21، زمستان 1393: 53 ـ 78.
  11. صدر، سید محمدباقر (1393الف). اسلام، راهبر زندگی؛ مکتب اسلام؛ رسالت ما، مترجم: مهدی زندیه، چاپ دوم،، قم: انتشارات دارالصدر. (در متن و در فهرست منابع، همان چاپی که از آن استفاده شده ذکر شود)
  12. صدر، سید محمدباقر (1393ب). اقتصاد ما، جلد دوم، مترجم: ابوالقاسم حسینی ژرفا، چاپ اول، قم: انتشارات دارالصدر
  13. صدر، سید محمدباقر (1395). پژوهشهای قرآنی، مترجم: سید جلال میرآقایی، چاپ اول، قم: انتشارات دارالصدر.
  14. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مصوب 1368.
  15. قانون اساسی جمهوری اسلامی پاکستان 1973.
  16. قانون بیمۀ بیکاری مصوب 26/6/1369 با اصلاحات و الحاقات بعدی.
  17. قانون تأمین اجتماعی مصوب 3/4/1354 با اصلاحات و الحاقات بعدی.
  18. فتحی، یونس؛ عروتی موفق، محمدمهدی (1401). «بررسی مفهوم و کارکرد تفکیک قوا در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و پاکستان»، فصلنامۀ علمی مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی، دورۀ 1، شمارۀ 1: 95 ـ 116.
  19. مشفقی، شهنواز؛ سالارزایی، امیرحمزه (1396). «بررسی اشتراکات قانون اساسی ایران و پاکستان»، کنفرانس ملی پژوهش‌های نوین ایران و جهان در روانشناسی،علوم تربیتی و مطالعات اجتماعی، شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی واحد زرقان - دانشگاه علمی کاربردی شوشتر، صص 16-1. (شمارۀ صفحات در مجموعه مقالات ذکر شود)
  20. نظری، حسن و گیلک حکیم‌آبادی، محمدتقی (1382). نگرشی علمی به هزینه و درآمد دولت اسلامی، چاپ دوم،قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و تهران: پژوهشکده امور اقتصادی. (همان چاپی که مبنای پژوهش بوده ذکر شود)

وکیلیان، حسن (1396). «اهمیت روش استنتاج علّی در دانش حقوق اساسی تطبیقی»، مجلۀ تحقیقات حقوقی، شمارۀ 77، بهار 1396: 117 ـ 143. 

21. محمدخان، حافظ و مشتاق، صنم (2019). « مزدور کے حقوق: شریعتِ اسلامی اور آئین و قوانین پاکستان کا مطالعه»، مجله القمر، جنوری-جون: 143 ـ 154.