مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی

مطالعات تطبیقی حقوق کشورهای اسلامی

بررسی تطبیقی بسترهای حقوقی جمهوری اسلامی ایران، ترکیه، مصر و حقوق بین‌المللی مشارکت‌دهی مردم در پیشگیری از فساد اداری : مطالعۀ موردی جرم اختلاس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه حقوق عمومی ، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی ، شیراز ، ایران
2 استادیار گروه حقوق عمومی ، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی ، شیراز ، ایران.(نویسندۀ مسئول)
3 استادیار گروه حقوق عمومی ، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی ، شیراز ، ایران
چکیده
با پیدایش مفهوم دولت کوچک در ادبیات حقوق بین‌الملل و کاهش ساختارهای دولتی، عملاً امکانات دولت به منظور پیشگیری از جرایم فساد اداری کاهش یافته و در این میان نقش شهروندان در امر مذکور افزایش پیدا کرده است. مشارکت شهروندان مفهومی جدید نیست بلکه در طول دهه‌های اخیر، به علت وقوع رفتارهای تخلف‌آمیز همچون جرایم فساد اداری، اهمیت بسیار بیشتری یافته است. به‌طور کلی، شهروندان نه تنها حق بلکه تکلیف به مشارکت در تصمیم‌گیری‌هایی را دارند که بر رفاه عمومی آنها تاثیر می‌گذارد و تعدیل‌کنندۀ قدرت حاکمه در برخورد مناسب‌تر با مصادیق فساد اداری است. در این میان، اختلاس به عنوان یکی از جرایم اقتصادی که اعتماد عمومی نسبت به حاکمیت را تخطئه می‌کند، در اسناد مختلف داخلی و بین‌المللی به درازای تاریخ سابقه دارد. اهدافی که در این تحقیق دنبال می‌شوند عبارتند از شناسایی بسترهای ملی و بین‌المللی مشارکت مردمی در پیشگیری از فساد اداری با تاکید بر اختلاس و شناسایی تفاوت‌های آنها با یکدیگر است. سؤال اصلی در این تحقیق که به روش توصیفی ـ تحلیلی صورت گرفته و نگارنده به دنبال پاسخ آن بوده این است که چه تفاوت‌هایی میان بسترهای ملی و بین‌المللی مشارکت‌های مردمی در پیشگیری از فساد اداری با تأکید بر اختلاس وجود دارد ؟ نتیجۀ تحقیق حاضر نشان می‌دهد که تفاوت‌هایی میان بسترهای داخلی و بین‌المللی مبارزه با  اختلاس دیده می‌شود، همچنین عدم تبیین دقیق مقررات سوت زنی در مورد مبارزه با اختلاس در حقوق داخلی ایران در مقابل منطقه‌ای بودن تا بین‌المللی بودن حقوق مبارزه با اختلاس، قابل ذکر است .
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

A Comparative Study of Iran, Turkey and Egypt in comparison with international law in the Contexts of Public Participation in the Prevention of Corruption: A Case Study of the Crime of Embezzlement

نویسندگان English

Moslem Ghezelbigloo 1
Rohallah Rahimi 2
MEHDI Sheikh Movahed 3
1 Department of Publiuc Law, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran
2 Assistant Professor of Law, Faculty of Law and Humanities, Islamic Azad University (Shiraz Branch), Shiraz, Iran. (Corresponding Author)
3 Assistant Professor of Law, Faculty of Law and Humanities, Islamic Azad University (shiraz Branch), Shiraz, Iran
چکیده English

Citizens' participation is not a new concept, but it has become much more important during recent decades, due to the occurrence of violations such as administrative corruption crimes. In general, citizens have not only the right but also the duty to participate in decisions that affect their general welfare. This participation, while being a moderator of the ruling power, helps to deal more appropriately with cases of administrative corruption. embezzlement as one of the economic crimes that violates public trust towards the government has been recognized in various domestic and international documents throughout history. The objectives pursued in this research are to identify national bases and international public participation in the prevention of administrative corruption by emphasizing embezzlement and identifying their differences with each other. The results of the present research indicate that there are differences between the domestic and international anti-embezzlement frameworks, such as the lack of criminalization of embezzlement in the private sector, as well as the lack of provision for the mechanism of international judicial assistance in the field of embezzlement, lack of It is worth mentioning the detailed explanation of whistle-blowing regulations regarding the fight against embezzlement in Iran's internal law, in contrast the regional to international nature of anti-embezzlement rights and the lack of guarantee of effective implementation at the international level to fight embezzlement

کلیدواژه‌ها English

embezzlement
civil society
prevention
whistling
public participation
1-پناهی ، حسین و رستمی ، 1396 ، همت ستار ، بررسی رابطة میان رشد اقتصادی و جرم: شواهدی از استان‌های ایران ، فصلنامة پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی ، شمارۀ 83 ، سال بیست و پنجم ، پاییز ص267 .
2-جوانمرد ، بهروز، 1390 ، تحلیل جرم‌شناختی روان‌شناختی بزهکاری در پرتو نظریة شخصیت مجرمانه با تأکید بر سه پروندۀ جنایی، مجلة کانون وکلای دادگستری مرکز ، شمارۀ 45 و 46 ، ص 21 .
3-حبیب زاده ، محمدجعفر و منصورآبادی ، عباس، 1379 ، بررسی تطبیقی اختلاس و تصرف غیرقانونی در حقوق کیفری ایران ، فصلنامة مدرس علوم انسانی ، دورۀ 4 ، شمارۀ 2 ، تابستان ص 45.
4-رمضانی ، احمد ، 1379 ، بررسی تطبیقی ارکان جرم اختلاس ، فصلنامة نامة مفید، دورۀ 6 ، شمارۀ 4 ( پیاپی 24 )، زمستان، ص 153 .
5-سجادی ، سیدجعفر ، 1364 ، فرهنگ معارف اسلامی ، جلد سوم ، شرکت مؤلفان و مترجمان ایران ، تهران ،  ص 444.
6- سعیدی ، داوود، 1395 ، سالارزایی، امیر حمزه و کیخا، محمدرضا؛ تحلیل حقوقی عوامل اقتصادی جرم (جامعۀ نمونه: هند و ایران )، فصلنامة مطالعات شبه‌قاره، دانشگاه سیستان و بلوچستان ، سال هفتم ، شماره بیست و هشتم ، پاییز، ص 70 .
7- صادقی، میرمحمد، 1394 ، حقوق جزای عمومی، انتشارات میزان، 160.
8- فعال جو ، حمیدرضا، ملابهرامی ، احمد و امیری ، حسین ، 1396 ، بررسی غیرخطی عوامل مختلف اقتصادی مؤثر بر وقوع جرم در ایران ، فصلنامة مجلس و راهبرد ، سال بیست و چهارم ، شمارۀ نود ، تابستان، ص 102 .
9- قاهردوست، علیرضا و دیگران، 1394 ، بررسی چگونگی تأثیر حقوق و دستمزد بر کاهش فساد اداری و مالی، فصلنامۀ مطالعات منابع انسانی، سال پنجم ، شمارۀ پانزدهم، بهار ص  89 .
10-کی‌نیا، مهدی ، 1384 ، روان‌شناسی جنایی ( جلد 1 )، تهران، انتشارات رشد، ص 121 .‌
11- گورف، فرانسوا، 1382 ، روان‌شناسی قضایی، ترجمۀ محمد حسین سروری، تهران، انتشارات نگاه، ص 162.
12- منصورآبادی، عباس، 1380، بررسی تطبیقی خیانت در امانت و اختلاس، مجلة علوم اجتماعی و انسانی، دورۀ هفدهم ، شمارۀ اول ، پاییز ،پیاپی 33، ص32 .
13 – می ری ، دلماس مارتی ، 1381 ، نظام‌های بزرگ سیاست جنایی، ترجمة علی حسین  نجفی ابرندآبادی، نشر میزان، ص 25.
 
14- نظری نژاد، محمدرضا و اسفندیاری فر، خشایار، 1395 ، بررسی تطبیقی کنوانسیون بین‌المللی مبارزه با فساد مالی و قانون ارتقای سلامت نظام اداری و مقابله با فساد ، پژوهشنامة حقوق کیفری، سال هفتم، شمارۀ اول ، بهار و تابستان ،شمارۀ پیاپی ، صص 193-194 .
15- نوغانی دخت بهمنی، محسن و میرمحمد تبار، سیداحمد، 1394 ، بررسی عوامل اقتصادی مؤثر بر جرم (فراتحلیلی از تحقیقات انجام شده در ایران)، فصلنامة پژوهش‌های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، سال چهارهم، شمارۀ پیاپی 11 ، شمارۀ سوم ، زمستان ، صص 86 -87 .
 
1-De Sanctis, Fausto Martin , ‘’ Money Laundering Through Art: A Criminal Justice Perspective ‘’ , Springer Science & Business Media, 2013 , p 149 .
2-Hussain, Yasir , ‘’ Corruption Free India: Fight to Finish ‘’ , readworthy, 2012 , p 65.
3-International Monetary Fund, ‘’ Liechtenstein: Detailed Assessment Report on Anti-Money Laundering and Combating the Financing of Terrorism ‘’ , International Monetary Fund,2008 , p 43 .
4-Jones , Caitlin , ‘’ Magnetic and Environmental Influences of Criminal Behaviour ‘’ , Rochester in Statitute of Techbilogy , 2005 , p 90 .
5-Lewis, Carol W. and Gilman, Stuart C. , ‘’ The Ethics Challenge in Public Service: A Problem-Solving Guide ‘’ ,
6-Michael, Bryaneet , ‘’ Anti-corruption Training Programmes in Central and Eastern Europe, Volume 772 ‘’ , Council of Europe,2005 , p 117 .
7-Rose-Ackerman, Susan and Søreide , Tina, ‘’ International Handbook on the Economics of Corruption ‘’ , Edward Elgar Publishing, 2011 , p 454 .
8-Rothstein, Bo et al , ‘’ Quality of Government and Corruption from a European Perspective: A Comparative Study on the Quality of Government in EU Regions’’ , Edward Elgar Publishing, 2013 , p 32 .
9-Szarek-Mason, Patrycja , ‘’ The European Union's Fight Against Corruption: The Evolving Policy Towards Member States and Candidate Countries ‘’ , Cambridge University Press, 2010 , p 43 .
10-Tänzler, Dirk and Maras, Konstadinos , ‘’ The Social Construction of Corruption in Europe ‘’ , Routledge, 2016 , p 121.
11-Tarun, Robert W., '' The Foreign Corrupt Practices Act Handbook: A Practical Guide for Multinational General Counsel, Transactional Lawyers and White Collar Criminal Practitioners '' , American Bar Association, 2010 , PP 54-55 .نگلیسی