Comparative Studies on Islamic Countries Law

Comparative Studies on Islamic Countries Law

The Right of “PAZIREH” in the Iranian and Other Islamic Countries’ Legal Systems and the Analysis of its Alternative Methods in the Endowments

Document Type : Original Article

Authors
1 Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Theology and Islamic Studies, Meybod University, Meybod, Iran.(Corresponding Author)
2 Ph.D Student in Private Law, Faculty of Theology and Islamic Studies, Meybod University, Meybod, Iran.
Abstract
The right of Pazireh or offering is a new concept that has no history in Iranian law and it is a privilege that is created for a person in the endowment of a property and the extension of its lease. Its nature can be considered as a condition in the lease contract. Its considerations are, on the one hand, the right and authority to create buildings under the subject of lease (endowment) and on the other hand, to pay an amount in the name of the Pazireh to the Endowments Administration. The institution similar to this right in the Islamic countries, such as Egypt and Malaysia, is a right called the right of "Hokr".
 Despite such beneficial aspects as increasing the endowments incomes, promoting the purpose of development and productivity of the endowment and helping to organize the growing population in need of housing, there are challenging issues such as the violation of the endowment rights due to the long lease period and the creation of a permanent right for the tenant on the endowment land, the ambiguity of provisions and the waste of the rights of owners, legal problems caused by the combination of the rights of the owner on the endowment area and the methods of transferring of the buildings.
Alternative practical methods, which discuss the right of Pazireh in some Islamic countries like Malaysia or Turkey, such as endowment funds and charitable foundations, have been established to maintain their endowments and make them more productive, which can compensate for the shortcomings. Adopting a descriptive-analytical approach, the present study introduces various viewpoints in this regard.
Keywords

۱. احمدی، ابوذر، سالارزایی، امیرحمزه، خزایی، سیدعلی، ۱۳۹۷ ش، «بررسی نهاد حُکر در قانون مدنی افغانستان»، دو فصلنامۀ مطالعات شبه قارۀ دانشگاه سیستان و بلوچستان، ش 34.
۲. اصغری، عبدالرضا، بهشتی توندری، فرزاد، ۱۳۹۱ ش، «بررسی مبانی فقهی ـ حقوقی حقّ پذیره (حقّ تقدیمی)، مجله آموزه‌های فقه مدنی، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، ش ۶.
۳. امامی، حسن، بی­تا، «حقوق مدنی»، تهران، انتشارات اسلامیه، ج 2.
۴. انصاری، مرتضی، ۱۳۷۵ ش، «کتاب المکاسب»، تبریز، مطبعة الاطلاعات، چ 2.
۵. بشیری، عباس ودیگران، ۱۳۹۴ ش، «حقوق کاربردی وقف و اراضی موقوفه» تهران، نشرجنگل، چ ۳.
۶. بیومی غانم، ابراهیم، ترجمه صادق عبادی، ۱۳۸۶ ش، «ساختار وقف در جهان اسلام»، سازمان اوقاف و امور خیریه، قم، انتشارات اسوه.
۷. البیومی الغانم، ابراهیم، ۲۰۱۰ م، «مقاصدالعمل الخیری والاصول الاسلامیۀ للمشارکۀ الاجتماعیه»، قاهره، مکتب الشروق الدولیه.
۸. ثابتی، محمد، ۱۳۷۴ ش، «اراضی وقفی در قوانین زمین»، وقف میراث جاویدان، سال 2، ش 2.
۹. حاتمی، علی اصغر، شفقتی، ویدا، ۱۳۸۰ ش، «اجاره مال موقوفه»‌‌، مجله الهیات و معارف اسلامی (مطالعات اسلامی)، ش ۵۱-۵۲.
۱۰. حائری، محمدحسن‌، ۱۳۸۰ ش، «وقف در فقه اسلامی»، مشهد، بنیاد پژوهش­های اسلامی آستان قدس رضوی، چ 1.
۱۱. حائری شاه­باغ، سیدعلی، ۱۳۷۶ ش، «شرح قانون مدنی»، تهران، کتابخانه گنج دانش، چ 1، ج 1.
۱۲. حسنی، محمد مهدی، ۱۳۹۲ ش، «بررسی یک حق عینی؛ حق اولویت در ایجار و اذن احداث و تملک اعیان در زمین‌های وقفی، وکیل مدافع، (فصلنامه داخلی کانون وکلای دادگستری خراسان)، ش ۱۰ و ۱۱.
۱۳. حلی، حسن بن یوسف، ۱۴۰۳ ق، إرشادالاذهان، قم، مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، ج ۲.
۱۴. -----------------، ۱۳۸۷ ق، ایضاح الفوائد فی شرح مشکلات القواعد، قم، مؤسسه اسماعیلیان، چ 1، ج 2.
۱۵. حیاتی، علی­عباس، ۱۳۸۲ ش، «اختیار متعاقدین در تعیین مدت اجاره در حقوق مدنی ایران، مصر، فرانسه و فقه اسلامی»، اندیشه صادق، ش 10.
۱۶. حورانی، یاسر، ۲۰۰۱ م، «الوقف والعمل الاهلی فی المجتمع الاسلامی المعاصر (حاله الاردن) کویت، الامانه العامه الاوقاف.
۱۷. خمینی، روح الله، ۱۳۷۸ ش، «کتاب البیع»، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
۱۸. -------------، ۱۴۲۲ ق، «استفتائات»، قم، دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه، چ 5، ج 2.
۱۹. دفتر نوسازی و تحوّل معاونت توسعه و پشتیبانی ازمان اوقاف و امور خیریه، ۱۳۹۶ ش، تهران، شرکت چاپ و انتشارات سازمان اوقاف و امور خیریه، چ 1.
۲۰. الزرقاء، مصطفی، ۱۹۶۸ م، «الفقه الاسلامی فی ثوبه الجدید»، دمشق، مطبعه طربی.
 ۲۱. -----------، ۱۹۹۷ م، «احکام الاوقاف»، عمان، دارعمان.
۲۲. سعد، احمد محمد، العمری، محمد علی، ۱۴۲۱ ق، «الاتجاهات المعاصره فی تطویرالاستثمارالوقفی»‌، کویت، الامانه العمه للاوقاف.
۲۳. سعادت فر، جواد، ۱۳۸۵ ش، «امکان سنجی وقف پول مبتنی بر فقه شیعه»، وقف میراث جاویدان، ش 54.
۲۴. شیری، محسن، ۱۳۹۴ ش، «سرقفلی، تحلیل ماهیت و احکام آن در فقه امامیه و نظام حقوقی ایران»، مجله علمی دانش پژوهان مرکز آموزش تخصصی فقه، ش 3.
۲۵. طباطبایی یزدی، سید محمد کاظم، ۱۴3۵ ق، «سؤال و جواب»، تهران، مرکز نشرالعلوم الاسلامی‌، چ 1.
۲۶. عاملی (کرکی، محقق ثانی)، علی بن حسین،1379 ش، «جامع المقاصد فی شرح القواعد»، قم، مؤسسه آل البیت علیهم السلام، چ 2.
۲۷. عبادی، صادق‌، ۱۳۸۸ ش، «شیوه‌های جدید بهره‌وری و سرمایه گذاری اموال وقف»، وقف میراث جاویدان، ش 65.
۲۸. عبده تبریزی، حسین، هاشمی نسب، سید محمد مهدی،1379 ش، «وقف و تشکیل سرمایه در بازار مالی ایران»، وقف میراث جاویدان، سال هشتم، ش ۳-۴.
۲۹. فروزش، روح الله، ۱۳۹۴ ش، «مجموعه قوانین و مقررات اوقاف به انضمام: قوانین، آیین‌نامه­ها، تصویب­نامه­ها، دستورالعمل­ها، آراء­وحدت رویه دیوان عالی کشور»، تهران، نشر خرسندی، چ 5.
۳۰. کاتوزیان، امیرناصر، ۱۳۷۳ ش، «سیر پیدایش اندیشه شخصیت حقوقی وقف در اسلام»، وقف میراث جاویدان، سال 1، ش 1.
۳۱. کریمی نیا، محمد مهدی، ۱۳۹۵ ش، «پذیره در وقف در حقوق ایران و مفاهیم مشابه»، دو فصلنامه علمی تخصصی مطالعات فقهی ـ حقوقی، سال 1،‌ ش ۲.
 ۳۲. گرجی، ابوالقاسم، ۱۳۷۲ ش، «مشروعیّت حق و حکم با تأکید بر حق معنوی»، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی (دانشگاه تهران)، ش ۲۹.
 ۳۳. گروه پژوهشی انتشارات چراغ دانش، ۱۳۹۷ ش، دعاوی وقف در رویه دادگاه‌ها، انتشارات چراغ دانش، چ 2.
۳۴. گلپایگانی، سید محمد رضا، ۱۴۰۹ ق، «مجمع المسائل»، قم‌، دارالقرآن الکریم، چ 2، ج 2.
۳۵. گیلانی شفقتی، سید محمد باقر، ۱۴۰۹ ق، تحفة الابرار المتقط من آثار الائمه، اصفهان، انتشارات کتابخانه مسجد سید، چ 1، ج 2.
۳۶. ندافیان، مهدی، ۱۳۹۴ ش، «درنگی در جایگاه قانونی پذیره و اهدایی»، فصلنامه داخلی کانون وکلای دادگستری خراسان، ش 14.
۳۷. نجفی، محمدحسن، ۱۹۸۱ م، «جواهرالکلام فی شرح شرایع الاسلام، بیروت، داراحیاء التراث العربی، چ 7، ج 22.
۳۸. هوگلاند، اریک‌، ۱۳۸۱ ش، «زمین و انقلاب در ایران»، ترجمه فیروزه مهاجر، تهران، نشر شیرازه، چ 1.